مسعود پزشکیان روز جمعه ۱۷ مهرماه در دیداری با دبیرکل سازمان همکاری شانگهای، خواستار تقویت همکاری‌های چندجانبه شد. محور اصلی این گفتگو، فاصله میان امضای توافق‌نامه‌ها و اجرای واقعی آن‌ها بود. رئیس‌جمهور تأکید کرد که افزایش دیدارها و تعاملات باید در نهایت به عملیاتی شدن راهبردهای مشترک منجر شود.
خروج توافقات از حالت متنی به عملیاتی
پزشکیان هشدار داد که در بسیاری از گفتگوهای بین‌المللی، تعهدات در مرحله اجرا به فراموشی سپرده می‌شوند. او معتقد است هدف اصلی از شکل‌گیری مجموعه‌هایی نظیر سازمان همکاری شانگهای و گروه بریکس، دستیابی به چارچوب‌های اجرایی و ملموس است. این چارچوب‌ها باید در حوزه‌های زیر پیاده‌سازی شوند:
- تبادلات مالی و اقتصادی
- همکاری‌های تجاری و بازرگانی
- روابط امنیتی و سیاسی
تأثیر سیاست‌های آمریکا بر انسجام سازمان‌های چندجانبه
رئیس‌جمهور با انتقاد از نفوذ سیاست‌های داخلی ایالات متحده بر تصمیمات برخی کشورها، این رویکرد را تضعیف‌کننده قدرت و انسجام سازمان‌های چندجانبه دانست. او در مقابل سیاست‌های یک‌جانبه‌گرایانه، بر لزوم تقویت روابط میان کشورهای همسایه تأکید کرد و خاطرنشان کرد که جمهوری اسلامی ایران با اقتدار بر اصول خود ایستاده است.
چالش‌های اقتصادی و نیاز به سازوکارهای ملموس
در شرایطی که اقتصاد ایران نیازمند توسعه صادرات و تنوع‌بخشی به روابط مالی خارجی است، تبدیل توافقات دیپلماتیک به ابزارهای کاربردی اهمیت ویژه‌ای می‌یابد. اثرگذاری واقعی همکاری‌های شانگهای و بریکس زمانی رخ می‌دهد که سازوکارهای مالی و تجاری برای صادرکنندگان، واردکنندگان و فعالان تولیدی قابل استفاده باشد.
توسعه تسویه حساب‌ها با ارزهای ملی و کاهش هزینه‌های مبادلات تجاری از جمله محورهای کلیدی در این مسیر است، هرچند در این دیدار خاص، توافق عملیاتی جدیدی درباره تسویه غیردلاری اعلام نشد.