سکوت ملت‌ها؛ ریشه بلاهای سخت

حجت‌الاسلام و المسلمین اسماعیل تقی‌پور، استاد مدرسه علمیه حضرت ابوالحسن (ع) آمل، با اشاره به مفهوم «گناه ملی» اظهار داشت: سکوت در برابر منکر و ظلم، می‌تواند منجر به زوال نعمت‌ها و نزول بلاهای سخت برای یک ملت شود. این سکوت، خود نوعی «گناه جمعی» است که طبق قاعده «إِنَّ اللَّهَ لایُغَیِّرُ ما بِقَوْمٍ حَتّی یُغَیِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِم»، عامل اصلی زایل شدن نعمت‌های بزرگ و سلطه بلاهای سخت بر سر جوامع گناهکار است. کارشناس دینی با اشاره به اینکه گناه تنها محدود به خطاهای فردی نیست، خاطرنشان کرد: گاهی یک ملت یا جمعیتی مؤثر از آن، سال‌های متمادی در برابر منکر و ظلم سکوت می‌کنند و هیچ عکس‌العملی نشان نمی‌دهند. این رفتار، مانند زنگار بر روی سنگینه‌های تاریخ، اثرات منفی خود را بر نسل‌های آینده می‌گذارد. استاد مدارس علمیه شهرستان آمل با ذکر نمونه‌هایی از تاریخ ایران، به اتفاقاتی اشاره کرد که در شهر تهران رخ داد. وی یادآور شد: مجتهد بزرگی چون شیخ فضل‌الله نوری (ره) که خود، از بنیانگذاران مشروطیت بود، به دلیل عدم همراهی با جریان غربگرای انگلیسی، به ناحق ضد مشروطه قلمداد گردید و به دار آویخته شد؛ در حالی که مردم آن زمان، تنها نظاره گر بودند. این سکوت عمومی، نتیجه گناه ملی بود و آن‌ها مجبور شدند تا مکافات آن را هم تحمل کنند. در مثال دیگری، انتقال سلطنت از احمدشاه به رضا خان را نیز نمونه‌ای از گناه عمومی دانست که پیامدهای آن، تا ده ها سال‌ها بعد متوجه جامعه شد. وی تاکید کرد: ترک امر به معروف و تبعیض‌گرایی نیز می‌توانند منجر به نزول بلاها شوند، چرا که عذاب از فساد، نزاع و ترک امر به معروف، تنها گریبان‌گیر ستمکاران نمی‌شود، بلکه همه را فرا می‌گیرد. با توجه به اینکه برخی حرکت‌ها و سکوت‌ها جنبه عمومی دارد، باید در این میان هوشیار بود.