تغییر سطح مذاکرات و حضور کارشناسان در نیویورک
نورالدین الدغیر، خبرنگار الجزیره در تهران، گزارش می‌دهد که پس از دیدارهای اولیه استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ایالات متحده، حالا کارشناسان فنی نیز به میز مذاکرات در نیویورک پیوسته‌اند. اگرچه در ابتدا صدور روادید برای هیئت ایرانی با مشکل مواجه بود، اما این روند به‌سرعت طی شد تا نمایندگان ایران بتوانند به گفتگوها ملحق شوند.
طرح تسریع‌شده برای تنگه هرمز و برنامه هسته‌ای
یکی از محورهای کلیدی این مذاکرات، پیشنهاد ایران برای بازگشایی تنگه هرمز است. تهران طرحی را ارائه داده که بر اساس آن، در صورت کنار گذاشتن محاصره توسط آمریکا، بازگشایی تنگه ظرف ۷ روز انجام شود. این پیشنهاد در واقع نسخه‌ای تسریع‌شده از روند ۶۰ روزه‌ای است که پیش‌تر مورد بحث قرار گرفته بود.
هدف از این اقدام، ایجاد مسیری فوری برای بازگرداندن هر دو کشور به مذاکرات مستقیم درباره برنامه هسته‌ای ایران است. طرف‌های مذاکره اکنون در حال بررسی جزئیات این طرح و گام‌های اجرایی آن هستند.
مطالبات بنیادین ایران و مدیریت مشترک تنگه
تهران در این دور از گفتگوها، روی مجموعه‌ای از خواسته‌های اقتصادی و سیاسی متمرکز شده است. مهم‌ترین این مطالبات عبارتند از:
- رفع کامل تحریم‌های اقتصادی.
- لغو محدودیت‌های مربوط به صادرات نفت ایران.
- دسترسی به منابع مالی بلوکه‌شده در بانک‌های خارجی.
در کنار مسائل اقتصادی، بحث‌های امنیتی درباره تنگه هرمز همچنان ادامه دارد. دو طرف در حال بررسی این موضوع هستند که آیا ایران و عمان می‌توانند در چارچوبی مورد توافق، با مشارکت کشورهای منطقه و آمریکا، به نوعی مدیریت مشترک برای تنگه هرمز بازگردند یا خیر. همچنین جزئیات مربوط به عبور و مرور کشتی‌های آمریکایی از این مسیر استراتژیک در دست بررسی است.
نقش قطر و پیشرفت مذاکرات
منابع خبری در تهران، روند فعلی مذاکرات را دارای پیشرفتی محسوس توصیف می‌کنند. در این میان، دوحه به‌عنوان میانجی فعال است؛ قطر تلاش می‌کند با نزدیک کردن دیدگاه‌ها، شکاف‌های موجود میان تهران و واشنگتن را پر کند تا توافقی جامع حاصل شود.