حذف هویت بصری؛ تلاشی برای پنهان کردن منبع
ویدئویی که در فضای مجازی و توسط خبرگزاری صاحبخبر منتشر شده، نشان میدهد صداوسیما در برخی از پخشهای زنده خود، از تصاویر شبکههای دیگر استفاده کرده است. اما نکته جنجالی اینجاست که سازمان صداوسیما به جای ارجاع به منبع اصلی، لوگوی شبکه ارسالکننده را با ابزارهای گرافیکی پوشانده تا محتوا به گونهای به نظر برسد که گویی توسط خود این سازمان تولید شده است.
این اقدام در واقع یک تغییر مالکیت بصری در لحظه پخش است. وقتی لوگوی یک شبکه روی تصویر میافتد، آن لوگو شناسنامه محتواست. پوشاندن این شناسنامه و جایگزینی آن با لوگوی رسانه ملی، تلاشی برای حذف هویت بصری منبع اصلی است.
تخطی از استانداردهای رسانهای
استفاده از تصاویر رسانههای دیگر در دنیای خبر امری رایج است، اما این اتفاق همواره تحت شرایطی خاص رخ میدهد. رسانهها معمولاً یا لوگوی منبع را حفظ میکنند یا در گوشه تصویر نام شبکه اصلی را مینویسند. رویکرد صداوسیما در این ویدئو متفاوت است؛ اینجا هدف نمایش منبع نیست، بلکه پنهان کردن آن است.
این مسئله تضاد عجیبی را آشکار میکند. رسانهای که متولی پخش ملی است و بر رعایت قوانین تأکید دارد، در این مورد خاص، مسیر متفاوتی را انتخاب کرده است. این رفتار از دیدگاه اخلاق رسانهای، نوعی سرقت محتوایی در لحظه پخش تلقی میشود.
جزئیات فنی تخلف بصری در ویدئو
با بررسی دقیق تصاویر منتشر شده، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- استفاده مستقیم از استریم زنده شبکههای خارجی یا داخلی بدون هماهنگی ظاهری.
- قرار دادن لایههای گرافیکی (Mask) روی لوگوی اصلی برای حذف نام منبع.
- پخش محتوا به گونهای که مخاطب عادی متوجه منبع تولید تصویر نشود.
این اتفاق بازتابهای گستردهای داشته است. منتقدان معتقدند رسانه ملی باید در مواجهه با حقوق مالکیت معنوی، حتی در پخشهای زنده و سریع، الگوی بهتری برای رسانههای کوچکتر ارائه دهد و به جای پوشاندن لوگوها، به استانداردهای جهانی ارجاع احترام بگذارد.