آموزشهای سنتی و خطرات آن
دختربچهای چهارساله در شلوغی یک فروشگاه بزرگ، دست مادرش را رها میکند. در میان چهرههای ناشناس، ترس وجودش را فرا میگیرد. آموزشهای سنتی به او میگویند: «از غریبهها بترس و فرار کن!» اما این آموزشها در واقع او را به سمت خطر میبرند. بر اساس گزارش سازمان بینالمللی «کودکان گمشده و استثمارشده» (NCMEC)، بیش از 85 درصد از کودکانی که دچار آسیبهای جدی میشوند، به دلیل انزواطلبی ناشی از ترس از غریبهها و عدم پناه بردن به افراد مناسب آسیب میبینند.
مدل «غریبهی امن»
روانشناسان انجمن روانشناسی آمریکا (APA) بر این باورند که عبارت «از غریبه فرار کن» در مواقع بحرانی، کودکان را کاملاً خلع سلاح میکند. به همین دلیل، الگوی جدیدی به نام «غریبهی امن» معرفی شده است. این الگو به کودکان آموزش میدهد که در صورت گم شدن یا احساس خطر، به جای انتظار برای کمک، باید به سمت سه گروه مشخص بروند:
- افراد دارای یونیفرم رسمی:پلیس، نیروهای هلالاحمر، آتشنشانها و نگهبانان مراکز تجاری یا پارکها.
- کسبه و صندوقداران:رفتن به داخل یک مغازه و درخواست کمک از فروشنده.
- مادران همراه با کودک:پژوهشها نشان میدهد که مادرانی که فرزند دیگری همراه دارند، گزینهای مطمئن و در دسترس برای کمک به کودکان آسیبپذیر هستند.
خطرات ناشی از «غریبههای آشنا»
تحقیقات سازمان جهانی بهداشت (WHO) نشان میدهد که بیش از 75 درصد از آسیبهای روانی به کودکان ناشی از سوءاستفادههای عاطفی و اجتماعی از سوی افرادی است که به عنوان «غریبههای آشنا» شناخته میشوند. این افراد ممکن است در ظاهر بیخطر به نظر برسند، اما در واقع تهدیداتی جدی برای کودکان به شمار میروند.