
رونمایی از شکاف میان آمار و واقعیت
پس از تهاجم همهجانبه روسیه به اوکراین در فوریه ۲۰۲۲ و اعمال تحریمهای گسترده غرب، مسکو تلاش کرد تصویری تابآور از اقتصاد ملی خود ارائه دهد. سازمان آمار دولتی روسیه مدعی است اقتصاد این کشور پس از یک رکود خفیف در سال ۲۰۲۲، در سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ با نرخ رشد خیرهکننده ۳.۵ تا ۴ درصد به مسیر رونق بازگشته است.
اما این ارقام با واقعیتهای ملموس میدانی و شاخصهای مستقل بینالمللی همخوانی ندارد. پژوهشگران معتقدند دولت روسیه انگیزههای سیاسی شدیدی برای دستکاری آمار دارد تا هم حمایت داخلی از جنگ را حفظ کند و هم به غرب پیام دهد که منابع کافی برای ادامه نبرد را در اختیار دارد.
سنجش اقتصاد از طریق نورهای شبانه
چهار پژوهشگر در گزارش جدید پایگاه تحلیلی VoxEU (وابسته به مرکز تحقیقات سیاست اقتصادی)، برای راستیآزمایی روایت رسمی کرملین از روشی نوآورانه استفاده کردند. آنها به جای تکیه بر گزارشهای دولتی، دادههای سنجش از دور ماهوارهای و شدت روشنایی شبانه شهرها و مناطق روسیه را بررسی کردند.
شدت نور در شب معمولاً با میزان فعالیتهای اقتصادی و صنعتی رابطه مستقیم دارد. نتایج این تحلیلها متناقض با ادعاهای روسیه است و موارد زیر را نشان میدهد:
- افت محسوس فعالیتهای اقتصادی در بسیاری از مناطق روسیه.
- وجود رکود پنهانی که در آمارهای رسمی ثبت نشده است.
- افزایش نابرابریهای اقتصادی میان مناطق مختلف کشور.
چالش اعتماد به دادههای مسکو
دسترسی به اطلاعات دقیق اقتصادی روسیه پس از ۲۴ فوریه ۲۰۲۲ دشوارتر شده است. دولت روسیه انتشار بخشهای مهمی از آمارهای ملی و منطقهای خود را متوقف کرد. این پنهانکاری باعث شده اقتصاددانان برای تحلیل وضعیت واقعی این کشور، به ابزارهای جایگزین مانند تصاویر ماهوارهای روی آورند تا متوجه شوند تحریمها و هزینههای جنگ واقعاً چه اثری بر زیرساختهای روسیه گذاشته است.