اروپا در حالی به استقبال زمستان میرود که موجودی انبارهای گازوئیل این قاره به سطح بحرانی رسیده است. همزمان با شروع فصل تعمیرات پاییزی پالایشگاهها، فشار بر بازار عرضه افزایش یافته و اروپا با پوششی بسیار کمتر از حالت عادی وارد دوره اوج تقاضا میشود. در این میان، پالایشگاههای آمریکا نیز برای جبران شکاف عرضه، از هماکنون با حداکثر ظرفیت خود فعالیت میکنند.
تخریب زیرساختهای روسیه و بنبست صادرات
صادرات گازوئیل روسیه از ماه ژوئیه بهطور گسترده متوقف شده است. هرچند ممنوعیت صادرات برای تولیدکنندگان از اول سپتامبر برداشته میشود، اما واقعیتهای میدانی متفاوت است. حملات پهپادی بخش بزرگی از ظرفیت پالایش روسیه را از کار انداخته و احتمال بازگشت سریع این محمولهها به بازارهای جهانی بسیار اندک است.
عوامل تشدید کننده بحران عرضه
علاوه بر مشکل روسیه، متغیرهای دیگری زنجیره تأمین اروپا را تحت فشار قرار دادهاند:
- اختلالات تنگه هرمز:تداوم تنشها در این منطقه به مدت پنج ماه، مسیرهای انتقال را با چالش مواجه کرده است.
- وضعیت ذخایر آمریکا:عدم افزایش موجودی گازوئیل در ایالات متحده طی فصل تابستان، پالایشگران آمریکایی را مجبور کرده تا برای پوشش نیاز اروپا، در سقف ظرفیت عملیاتی خود باقی بمانند.
اتکای استراتژیک اروپا به ظرفیت پالایشی هند
در حال حاضر، تنگه بابالمندب تنها بخشی از مسیر شرقی است که بهطور عادی فعالیت میکند. ترانزیت گازوئیل از این مسیر به مقصد اروپا در ماه اوت به ۲۰۰ هزار بشکه در روز رسید که رقمی نزدیک به آمار سال گذشته است؛ این در حالی است که در ماههای مارس و آوریل، ترافیک این مسیر تقریباً به صفر رسیده بود.
نکته کلیدی در این میان، نقش هند است. حدود ۶۰ درصد از حجم ترانزیت بابالمندب توسط هند تأمین میشود. این یعنی امنیت انرژی اروپا در ماههای سپتامبر و اکتبر، بیش از آنکه به باز بودن تنگه وابسته باشد، به ظرفیت پالایش و صادرات هند گره خورده است.
زنگ خطر کاهش نفت خام در هند
اتکای اروپا به هند اکنون با تهدیدی جدید روبروست. آمارها نشان میدهند صادرات نفت خام و میعانات گازی به هند برای دو ماه متوالی کاهش یافته است. این کاهش ورودی مواد اولیه به پالایشگاههای هند، میتواند بهسرعت زنجیره تولید و صادرات گازوئیل این کشور را مختل کرده و بحران سوخت در اروپا را تشدید کند.