سرمایه در جستوجوی پناهگاه؛ چرا طلا و دلار؟
گزارشهای کمیسیون اقتصادی نشان میدهد در حال حاضر بالاترین نرخ بازدهی بازار به طلا و پس از آن به دلار اختصاص دارد. در شرایط تورمی، طبیعی است که مردم برای حفظ قدرت خرید خود به سراغ داراییهایی بروند که رشدی فراتر از نرخ تورم دارند.
اما نکته کلیدی در این میان، فاصله میان تورم واقعی و تورم انتظاری است. نگرانیها درباره تداوم شرایط جنگی، ریسکهای منطقهای و فشارهای تحریمی آمریکا، موتور محرک تورم انتظاری است و باعث میشود نقدینگی با شدت بیشتری به سمت بازارهای موازی حرکت کند.
پکیج ابزارهای مالی برای مهار نقدینگی
برای مدیریت این وضعیت، نمیتوان تنها به روشهای سنتی تکیه کرد. جعفر قادری معتقد است کشور نیازمند طراحی و بهکارگیری ابزارهای نوین مالی است تا نقدینگی را از بازارهای دلاری خارج کرد. این ابزارها شامل موارد زیر است:
- انتشار اوراق مشارکت ریالی قابلتبدیل به ارز
- ارائه اوراق مرابحه قابلتبدیل به گواهی سپرده کالایی
- توسعه زیرساختهای سپردهگذاری ارزی برای سرمایهگذاران خارجی
- ایجاد صندوقهای درآمد ثابت ارزی برای دارندگان ارز در داخل کشور
خروج از بنبست رکود ارزی
هدف نهایی از پیادهسازی این مسیرها، جلوگیری از حبس و رکود منابع ارزی است. وقتی ارز به جای انبار شدن در صندوقها یا تبدیل شدن به طلا، وارد چرخه تولید شود، سرمایه ثابت و در گردش واحدهای تولیدی تأمین میگردد.
این رویکرد باعث میشود نقدینگی مستقیماً به سمت بخشهای مولد هدایت شود. نتیجه این اتفاق، پاسخگویی موثر به تقاضای بازار و توسعه ظرفیتهای تولیدی کشور خواهد بود.
چالش نظارت بر ارز صادراتی
یکی از موانع اصلی در کنترل بازار آزاد و بازگشت ارز صادراتی، نقص در سیستم نظارتی است. در حال حاضر شرکتهای صادرکننده و تراستیها تحت نظارت و کنترل مستقیم بانک مرکزی قرار ندارند و همین موضوع، مدیریت دقیق سیستم ارزی کشور را با چالش مواجه کرده است.