شکاف آماری در حجم عبور نفت خام
وبسایت TankerTrackers که بهطور تخصصی تردد نفتکشها و محمولههای نفتی را رصد میکند، ادعایی جسورانه درباره کاهش حجم نفت عبوری از تنگه هرمز مطرح کرده است. طبق دادههای این وبسایت، میانگین عبور نفت خام در هفته گذشته به 3.8 میلیون بشکه در روز رسیده است.
برای درک ابعاد این کاهش، TankerTrackers این رقم را با بازه زمانی دیگری مقایسه میکند. به گفته این منبع، در دوره 25 روزه اجرای تفاهمات میان ایران و آمریکا، میانگین عبور نفت از این آبراه راهبردی 9.8 میلیون بشکه در روز بوده است. این تفاوت آماری نشاندهنده افت قابلتوجهی در حجم نفت عبوری طی هفته اخیر است.
تلاش برای عبور غیرمجاز و نظارتهای سختگیرانه
در مقابل این آمارها، روایت متفاوتی از وضعیت امنیتی و تراددی در تنگه هرمز منتشر شده است. بر اساس گزارش خبرگزاری مهر، از تاریخ 31 مردادماه تاکنون، 30 فروند شناور متخلف تلاش کردهاند بهصورت غیرمجاز از تنگه هرمز عبور کنند، اما نیروهای مسلح ایران مانع تردد آنها شدهاند.
وضعیت فعلی تردد در این منطقه به شرح زیر است:
- عبور شناورها تنها از مسیرهای مورد تایید ایران امکانپذیر است.
- ترددها باید با هماهنگیهای لازم و پرداخت عوارض مربوطه صورت گیرد.
- نظارت بر مسیرهای عبور بهطور محدود و دقیق اعمال میشود.
برخی گزارشها برای نشان دادن شدت توقف تجارت دریایی، آمار عبور نفتکشها و کشتیهای تجاری را با دورههای پیشین مقایسه میکنند. طبق این روایتها، پیش از آغاز تنشهای اخیر، تعداد نفتکشهای عبوری بیش از 1500 فروند و کشتیهای تجاری بیش از 1700 فروند بوده است.
جنگ رسانهای یا واقعیتهای اقتصادی؟
تنگه هرمز به دلیل جایگاه استراتژیک در انتقال انرژی جهان، هرگونه اختلال در آن را مستقیماً به قیمتهای جهانی نفت پیوند میدهد. همین حساسیت باعث شده تا روایتهای متناقضی درباره وضعیت صادرات ایران شکل بگیرد.
منبعی که با خبرگزاری مهر گفتگو کرده، تمامی ادعاهای مربوط به کاهش حجم صادرات نفت ایران را فاقد مبنای مستند میداند. از دیدگاه این منبع، انتشار آمارهای متناقض و ادعای افت صادرات، نه یک واقعیت اقتصادی، بلکه بخشی از «جنگ رسانهای طرف آمریکایی» است که با هدف ایجاد نوسان در بازارهای جهانی انرژی و تأثیرگذاری بر قیمتها طراحی شده است.