به گزارش بازار، نشریه آتلانتیک درباره توافق هستهای آمریکا و عربستان نوشت: غیرقابل پیشبینی بودن سیاست خارجی «دونالد ترامپ» سالهاست متحدان سنتی واشنگتن را سردرگم کرده است، اما اکنون حتی کشورهایی که سرمایهگذاری مالی گستردهای روی روابط با او و خانوادهاش انجام دادهاند نیز نسبت به قابل اعتماد بودن تعهدات و دیپلماسی وی تردید دارند.
توافق همکاری هستهای میان آمریکا و عربستان سعودی که در ۲۲ ژوئیه میان «کریس رایت» وزیر انرژی آمریکا و همتای سعودی او امضا شد، قرار بود زمینه توسعه و بهرهبرداری شرکتهای آمریکایی از نیروگاههای هستهای تجاری در عربستان را فراهم کند؛ توافقی چند دههای و چند میلیارد دلاری که به نوشته این نشریه، حتی میتواند شامل احداث تأسیسات غنیسازی اورانیوم نیز باشد.
این گزارش میافزاید عربستان نزدیک به دو دهه برای دستیابی به چنین توافقی تلاش کرده بود و دولتهای مختلف آمریکا از زمان «باراک اوباما» تاکنون، در اصل با آن موافق بودند، اما دو شرط را مطرح میکردند؛ نخست، اعمال محدودیتهایی برای جلوگیری از استفاده نظامی عربستان از فناوری غنیسازی و دوم، عادیسازی روابط ریاض با رژیم صهیونیستی.
آتلانتیک نوشت با بازگشت «دونالد ترامپ» به ریاستجمهوری در سال ۲۰۲۴، عربستان تصور میکرد زمان تحقق این توافق فرا رسیده است؛ بهویژه آنکه طی سالهای گذشته سرمایهگذاری گستردهای روی ترامپ و اعضای خانواده او انجام داده بود؛ از جمله قراردادهای اعطای امتیاز به «سازمان ترامپ» که به نوشته این نشریه، ارزش بالقوه آنها به میلیاردها دلار میرسد و همچنین سرمایهگذاری قابل توجه در شرکت سرمایهگذاری خصوصی متعلق به «جرد کوشنر» داماد ترامپ.
به نوشته این گزارش، انتشار جزئیات اولیه توافق این تصور را ایجاد کرد که واشنگتن با غنیسازی اورانیوم در عربستان موافقت کرده و شرط به رسمیت شناختن رژیم صهیونیستی را نیز کنار گذاشته است.
اما تنها یک روز پس از امضای توافق، ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» اعلام کرد این توافق شامل غنیسازی اورانیوم نمیشود و اجرای آن کاملاً منوط به پیوستن عربستان به توافقنامههای ابراهیم و عادیسازی روابط با رژیم صهیونیستی است.
آتلانتیک نوشت این اظهارات، فضای گستردهای از ابهام و سردرگمی درباره سرنوشت توافق ایجاد کرد.
این نشریه با اشاره به گمانهزنیهای مطرحشده در رسانههای آمریکایی نوشت هنوز مشخص نیست که آیا ترامپ پس از شنیدن انتقاد برخی جمهوریخواهان، قصد تغییر یا لغو توافق را دارد یا آنکه این اظهارات صرفاً بخشی از مواضع متغیر او بوده و تأثیری بر روند اجرایی توافق نخواهد گذاشت.
در ادامه گزارش آمده است ترامپ پیش از مطرح کردن این شرط جدید، هیچگونه هماهنگی با مقامهای سعودی انجام نداده بود و در نتیجه، آینده توافق در کنگره آمریکا نیز با ابهام روبهرو شده است.
آتلانتیک نوشت عربستان اکنون با این پرسش مواجه است که با وجود سرمایهگذاری گسترده روی ترامپ و خانواده او، چرا هنوز به آنچه انتظار داشته دست نیافته است و آیا انتقادهای رسانههایی مانند «فاکس نیوز» میتواند توافقی چند میلیارد دلاری را تحت تأثیر قرار دهد.
به گزارش آتلانتیک، این تحول در شرایطی برای عربستان رخ داده که این کشور پس از ناکامی جنگ ترامپ علیه ایران،در موقعیت دشواری قرار گرفته است.
به نوشته این نشریه، این جنگ نهتنها موجب تضعیف ایران نشد، بلکه تهران را در موقعیت قدرتمندتری قرار داد و کنترل آن بر تنگه هرمز را تقویت کرد؛ مسیری که مهمترین راه ارتباطی عربستان با بازارهای جهانی نفت محسوب میشود.
آتلانتیک گزارش داد که عربستان اکنون بیش از گذشته به تضمینهای امنیتی نیاز دارد، اما متحد سنتی خود یعنی آمریکا را بازیگری بیثبات و غیرقابل اتکا میبیند و در چنین شرایطی ممکن است دستیابی به توان هستهای مستقل را شرط بقای خود در غرب آسیای پساآمریکایی تلقی کند.
در بخش دیگری از گزارش آمده است حامیان توافق هستهای آمریکا و عربستان همواره هشدار دادهاند که در صورت خودداری واشنگتن از همکاری هستهای با ریاض، عربستان ممکن است به سمت روسیه یا چین برای دریافت فناوری هستهای و همکاریهای امنیتی گستردهتر حرکت کند.
نشریه آمریکایی با اشاره به سابقه تغییر مواضع ترامپ در موضوعات مختلف از جمله تجارت، مهاجرت، تعرفهها و برخی تصمیمات نظامی، نوشت هنوز مشخص نیست که آیا شرط جدید ترامپ درباره عادیسازی روابط عربستان با رژیم صهیونیستی نیز مانند بسیاری از مواضع پیشین او تغییر خواهد کرد یا خیر.
آتلانتیک در جمعبندی گزارش خود نوشت متحدان سنتی آمریکا سالهاست از غیرقابل پیشبینی بودن سیاست خارجی ترامپ دچار سردرگمی شدهاند، اما اکنون حتی کشورهایی که سرمایهگذاری مالی گستردهای روی روابط با ترامپ و خانواده او انجام دادهاند نیز با این پرسش مواجه هستند که آیا اساساً میتوان به تعهدات و دیپلماسی او اعتماد کرد یا نه.