از دستورالعملهای راهبردی تا اهداف علمی
سیر توسعه هوش مصنوعی در ایران نقطه عطفی در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۱ داشت. آیتالله سیدعلی خامنهای در دیدار با نخبگان علمی، این فناوری را ابزاری حیاتی برای مدیریت و شکلدهی آینده توصیف کرد و هدف تبدیل ایران به یکی از ۱۰ کشور برتر جهان در این حوزه را ترسیم نمود. ایشان در این نشست از دانشگاهها و مدارس خواستند تا با تمرکز بر تحقیقات عمیق و نوآوری، ظرفیتهای کشور را در این مسیر ارتقا دهند.
تجهیزArsenal نظامی به الگوریتمهای هوشمند
دولت ایران با نگاه به تنشهای سیاسی، امنیتی و نظامی در منطقه و رقابت با کشورهای همسایه، راهبردی ملی برای تحقیق و توسعه در حوزه هوش مصنوعی تدوین کرد. این استراتژی تنها به ابعاد فنی محدود نشد و بهسرعت وارد حوزه دفاعی شد.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در ژوئیه ۲۰۲۳ از تولید موشکهای ساخت داخل مجهز به فناوریهای هوش مصنوعی خبر داد. این اقدام، گامی کلیدی در برنامه نظامیسازی هوش مصنوعی بود که دامنه اثرات آن در درگیریهای ژوئن ۲۰۲۵ و سپس فوریه ۲۰۲۶ بهوضوح مشاهده شد.
نهادینهسازی و زیرساختهای اجرایی
برای تبدیل اهداف سیاسی به واقعیتهای اجرایی، ایران زنجیرهای از مصوبات قانونی و سازمانی را پی گرفت. این روند با انتشار «سند ملی هوش مصنوعی» در دسامبر ۲۰۲۳ شتاب گرفت تا چارچوبی مشخص برای توسعه این فناوری ایجاد شود.
در ادامه این مسیر، در ژوئیه ۲۰۲۴، سازمان ملی هوش مصنوعی با حضور محمد مخبر، معاون اول رئیسجمهور وقت، رسماً راهاندازی شد. این سازمان اکنون وظیفه دارد نظارت بر اجرای سند ملی و تقویت قابلیتهای داخلی را بر عهده بگیرد تا ایران بتواند در جنگ الگوریتمها، استقلال فنی خود را حفظ کند.
- نوامبر ۲۰۲۱:تعیین هدف ورود به ۱۰ کشور برتر هوش مصنوعی جهان.
- ژوئیه ۲۰۲۳:رونمایی از موشکهای مجهز به هوش مصنوعی توسط سپاه پاسداران.
- دسامبر ۲۰۲۳:انتشار سند ملی هوش مصنوعی.
- ژوئیه ۲۰۲۴:تأسیس سازمان ملی هوش مصنوعی.