اندیشه اقتصادی امام خامنه‌ای | تولید، اولویت اول و مهم‌ترین وصیت

سال‌هاست که اقتصاد ایران با واژه‌ای دست‌وپنجه نرم می‌کند: «تولید». همه آن را شنیده‌اند، اما کمتر کسی معنای واقعی‌اش را در زندگی روزمره لمس کرده است. شاید کارگری در یک کارگاه نساجی دستگاه‌های فرسوده‌اش را روشن نگه دارد تا نخ‌ریسی متوقف نشود، یا کشاورزی که در دشت‌های خوزستان با کم‌آبی و هزینه سوخت دست‌وپنجه نرم می‌کند نیز همین‌طور. اما این مفهوم ساده و ملموس، در ذهن رهبر شهید انقلاب به یک نقشه راه بزرگ برای نجات اقتصاد سیاسی ایران تبدیل شده بود. این نقشه راه بیش از یک دهه، ستون فقرات سخنان اقتصادی او را تشکیل می‌داد و هر سال با شعاری تازه، در تقویم رسمی کشور نقش می‌بست. رهبر انقلاب بارها بر اهمیت «تولید داخلی» تاکید کرده بودند. به عنوان مثال، در تاریخ 8 فوریه 1395 (2016) ایشان تصریح کردند: «تولید داخلی بایستی به‌عنوان یک چیز مقدّس شمرده بشود». برای پاسخ به این پرسش که چرا از میان همه طرح‌های بزرگ اقتصادی رهبر شهید انقلاب، از اصلاح اصل چهل‌وچهار قانون اساسی گرفته تا اقتصاد دانش‌بنیان و تلاش برای کاستن سهم نفت از بدنه بودجه، هیچ‌کدام به اندازه «تولید» توجه او را جلب نکرد، باید به عقب برگردیم و ببینیم اقتصاد ایران از کجا آمده بود. اقتصاد ایران در سده گذشته، سرنوشتی عجیب داشته است. کشوری با منابع طبیعی سرشار، جمعیتی جوان و تاریخی پرافتخار در صنعتگری و تجارت، به‌تدریج به اقتصادی تک‌محصولی و وابسته به درآمد نفت تبدیل شد. این وابستگی میراثی بود که از دوران پیش از انقلاب به یادگار مانده بود.