به گزارش مشرق به نقل از نشریه مدرن دیپلماسی، احتمال دارد چین در ماه نوامبر از تمدید توافق موقت خود با آمریکا درباره محدودیتهای صادراتی عناصر نادر خاکی خودداری کند؛ اقدامی که میتواند بار دیگر یکی از مهمترین اهرمهای اقتصادی پکن در برابر واشنگتن را فعال کند. این موضوع به دلیل اهمیت بالای این عناصر در صنایع مختلف جهانی است.
تأمینکنندگان اصلی عناصر نادر
چین همچنان بازیگر مسلط در زنجیره جهانی تأمین این عناصر است؛ موادی که در صنایع خودروسازی، الکترونیک، تراشه، هوافضا و صنایع دفاعی کاربرد دارند. پکن از سال 2025 محدودیتهایی را برای صادرات برخی عناصر نادر و محصولات مرتبط اعمال کرده است و این محدودیتها همچنان بهطور کامل لغو نشدهاند.
توافق موقت و بازبینی
در چارچوب توافقی که سال گذشته میان دو کشور شکل گرفت، چین اجرای برخی از سختگیرانهترین محدودیتهای صادراتی خود را متوقف کرد و برای صادرات عناصر نادر و برخی مواد معدنی راهکارهای مجوزدهی عمومی در نظر گرفت. این توافق موقت قرار است در نوامبر 2026 مورد بازبینی قرار گیرد.
نشانههای فشار تجاری
با این حال، نشانههایی وجود دارد که نشان میدهد پکن همچنان از صادرات عناصر نادر بهعنوان ابزار فشار در مناقشات تجاری و ژئوپلیتیکی استفاده میکند. در ماههای ژوئن و ژوئیه، چین محدودیتهایی را علیه برخی شرکتها و صادرات مرتبط با عناصر نادر اعمال کرد؛ اقدامی که نشان میدهد آتشبس به معنای کنار گذاشتن کامل سیاست کنترل صادرات نیست.
افزایش صادرات به آمریکا
در عین حال، صادرات برخی مواد به آمریکا اخیراً افزایش یافته است. صادرات اکسید ایتریم چین به آمریکا در ژوئیه به 29 تن رسید که دومین حجم ماهانه بالای صادرات از زمان اعمال محدودیتها در آوریل 2025 بود. صادرات آهنرباهای دائمی عناصر نادر به آمریکا نیز در همین ماه به 647 تن رسید.
آسیبپذیری صنایع آمریکایی
با وجود این افزایش، کارشناسان هشدار میدهند که شرکتهای آمریکایی همچنان در برابر اختلال در عرضه عناصر نادر آسیبپذیرند. مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی گزارش داده که جریان صادرات چین به آمریکا همچنان پرنوسان است و واردات آمریکا از چین به سطح پیش از محدودیتهای سال 2025 بازنگشته است.
