بررسی کندی تردد کانتینرها در گذرگاه دوغارون

تحولات پرشتاب امنیتی و ژئوپلیتیک در آب‌های جنوب دریای خزر، معادلات سنتی تجارت خارجی ایران را دستخوش بازآرایی کرده است. با بروز اختلال در تردد خطوط کشتیرانی و تحمیل محدودیت‌های عملیاتی بر بنادر اصلی خلیج فارس و دریای عمان، وزن تاب‌آوری ارزی و زنجیره تأمین کشور به شکلی نامتقارن بر دوش مبادی زمینی سنگینی می‌کند. در کانون این چرخش استراتژیک، گذرگاه مرزی دوغارون در شرق کشور قرار گرفته است. این گذرگاه که در زمره پنج پایانه برتر اقتصادی کشور قرار دارد پیش از این، کانال صادراتی منطقه‌ای به شمار می‌رفت، اما اکنون در پی تغییر اجباری در نقشه ترانزیت کشور به «شریان حیاتی ترانزیت جایگزین» و سپر امنیتی اقتصاد ملی بدل شده است. با این حال، واقعیت‌های میدانی در پس‌کرانه این گذرگاه 3 میلیارد دلاری، از فاصله میان «رسالت ژئوپلیتیک محول‌شده» و «کشش زیرساختی موجود» این پایانه پرده برمی‌دارد. سرریز ناگهانی بارهای ترانزیتی از مبادی ورودی و انباشت کامیون‌ها در صف‌های فرسایشی نشان می‌دهد جاده‌های خاکی و پایانه‌های سنتی شرق، بدون آماده‌سازی قبلی، بار تخلیه‌نشده بنادر مدرن جنوب را تحویل گرفته‌اند. یک راننده خودروی سنگین مسیر ترانزیتی ترکیه به دوغارون می‌گوید: ما از مبدأ ترکیه بارگیری می‌کنیم و وقتی به دوغارون می‌رسیم، 10 تا 13 روز در نوبت می‌مانیم. مرز خدمات رفاهی ندارد و فاصله تا شهرمان زیاد است؛ نه می‌توانیم ماشین را رها کنیم و برگردیم و نه امکان دوام آوردن در آنجا وجود دارد. درخواست ما راه‌اندازی سیستم نوبت‌دهی اینترنتی است تا پس از صدور پروانه گمرکی.