خودرو در ایران: از وسیله نقلیه تا دارایی سرمایه‌ای

به گزارش خبرنگار خودرو تابناک؛ خودرو در اقتصاد ایران آرام‌آرام از یک وسیله مصرفی به یک دارایی سرمایه‌ای تبدیل شده؛ دارایی‌ای که باید در برابر تورم از پول صاحبش محافظت کند، نقدشونده باشد و اگر روزی نیاز شد، با کمترین دردسر به پول تبدیل شود. همین اتفاق باعث شده امروز یک پژو 405 قدیمی، یک دنا، تارا، خودروی چینی یا حتی یک وارداتی چند میلیارد تومانی، فقط با معیار کیفیت و کارایی سنجیده نشود؛ پشت فرمان این خودروها، بخشی از سرمایه خانوار نشسته است. بازار خودرو در سال 1405 نیز همچنان با ترکیبی از رکود معاملاتی، نوسان قیمت و انتظارات تورمی دست‌وپنجه نرم می‌کند؛ شرایطی که نشان می‌دهد مسئله خودرو در ایران دیگر صرفاً یک مسئله حمل‌ونقل نیست، بلکه بخشی از معادله اقتصاد خانوار شده است. اگر به چند دهه قبل برگردیم، تصویر خودرو در زندگی ایرانی‌ها کاملاً متفاوت بود. پیکان برای خیلی‌ها وسیله کار بود؛ با آن مسافرکشی می‌کردند، خانواده را جابه‌جا می‌کردند، به سفر می‌رفتند و گاهی تمام زندگی کاری‌شان به همان خودرو وابسته بود. پژو 405 و پراید هم بعد‌ها همین نقش را در مقیاس بزرگ‌تری گرفتند. خودرو قرار بود مصرف شود، کیلومتر بخورد، استهلاک پیدا کند و در نهایت با یک خودروی دیگر جایگزین شود. کمتر کسی خودرو را با این ذهنیت می‌خرید که چند ماه دیگر قیمتش بالا می‌رود و می‌تواند از فروش آن سود کند. اما اقتصاد ایران به‌تدریج قواعد بازی را عوض کرد. تورم بالا رفت، قدرت خرید پول کاهش پیدا کرد، قیمت دارایی‌ها جهش کرد و خودرو نیز وارد همان بازی شد. حالا دیگر مالک خودرو فقط به این فکر نمی‌کند که ماشینش چطور حرکت می‌کند؛ به این فکر می‌کند که ارزش دارایی‌اش در ماه‌ها و سال‌های آینده چه خواهد شد. این تغییر را اگر بخواهیم در یک جمله خلاصه کنیم، باید بگوییم خودرو در ایران تبدیل شد به یکی از ساده‌ترین راه‌های مردم برای فرار از کاهش ارزش پول. کسی که مقدار مشخصی پول نقد داشت، می‌دید نگه داشتن آن به معنای از دست دادن بخشی از قدرت خرید است. خرید ملک سرمایه بیشتری می‌خواست، بازار‌ها