محمدجواد ظریف در تحلیل جدید خود، بر لزوم تقویت روابط با همسایگان، چین، روسیه و اروپا تأکید کرده و راهبرد «توازن فراگیر» را برای مدیریت سیاست خارجی پیشنهاد میدهد. وی معتقد است شرایط کنونی جهان، بهویژه ناکامی اهداف آمریکا و اسرائیل در درگیریهای اخیر، پنجرهای استثنایی برای دیپلماسی گشوده است.
فرصتهای دیپلماتیک و چالشهای زمانی
بر اساس این نوشتار، امضای یادداشت تفاهم میان رؤسایجمهور ایران و آمریکا در تاریخ ۲۷ خرداد ۱۴۰۵، فرصتی زماندار برای ایران ایجاد کرده است. ظریف هشدار میدهد که اگر ایران در بازههای زمانی مشخص، بهویژه در یک دوره پیشنهادی ۶۰ روزه، به توافق نهایی دست نیابد، بهبود وضعیت اقتصادی با دشواری مواجه خواهد شد. وی همچنین احتمال بروز ناآرامیهای داخلی یا تجاوزات مجدد را پس از انتخابات آمریکا مطرح کرده است.
تحلیل وضعیت قدرت در جهان پساقطبی
ظریف با اشاره به روند افول قدرت آمریکا در جهان «پساقطبی»، معتقد است هیچ قدرتی در حال حاضر توان ایفای نقش هژمون جهانی یا منطقهای را ندارد. وی با اشاره به وقایع اخیر، نکات زیر را مطرح میکند:
- شکست آمریکا در دو رویارویی اخیر با ایران، گواهی بر روند افول این قدرت است.
- روسیه و چین در دو جنگ اخیر، نه همپیمان ایران شدند و نه همکاری معناداری انجام دادند.
- صدور قطعنامه ۲۸۱۷ شورای امنیت علیه ایران نشان داد که حتی ۱۳۶ کشور از «جنوب جهانی» از حمایت آشکار از متجاوجان ابایی نداشتند.
جایگاه ایران و اراده ملی
در بخش دیگری از این تحلیل، به اراده و توان ایستادگی مردم و نظام ایران اشاره شده است. وی با اشاره به اینکه پیشبینیهای نتانیاهو و ترامپ مبنی بر ناتوانی نظامی یا فروپاشی سرزمینی ایران در بازههای زمانی کوتاه محقق نشد، بر پایداری ایران تأکید کرده است.