محسن جوادی، پژوهشگر رسانه و فرهنگ، در واکنش به نامه اخیر خانه سینما به رئیسجمهور درباره برخورد نهادهای امنیتی و قضایی با سینماگران، پرسشهایی را در مورد نقش و مسئولیتهای این نهاد صنفی مطرح کرد. وی با اشاره به تأکید خانه سینما بر «وحدت ملی»، این پرسش را مطرح کرد که آیا این مفهوم تنها زمانی اهمیت دارد که پای برخورد با اعضای این نهاد در میان باشد؟
مسئولیت صنفی در برابر رفتارهای اعضا
جوادی معتقد است اگر خانه سینما خود را یک نهاد صنفی مسئول میداند، باید در برابر اظهارنظرها و رفتارهای اعضای خود نیز احساس مسئولیت کند. وی در این باره خاطرنشان کرد:
- نمیتوان از یک سو برخورد با سینماگران را نشانه واگرایی دانست و از سوی دیگر در برابر رفتارهایی که موجب التهاب و دوقطبیسازی میشود، سکوت کرد.
- در شرایط حساس کشور و مواجهه با فشارهای خارجی، حفظ انسجام اجتماعی و امنیت ملی اهمیت دوچندان دارد.
- برخی چهرههای سینمایی با طرح شعارهایی نظیر «نه به اعدام»، بدون توجه به ماهیت پروندهها، درباره افرادی که به جرایم سنگین از جمله قتل مدافعان امنیت محکوم شدهاند، موضع گرفتهاند.
تفاوت میان حمایت صنفی و پاسخگویی اجتماعی
پژوهشگر رسانه بر این باور است که وظیفه یک صنف تنها حمایت از اعضا در برابر نهادهای حاکمیتی نیست، بلکه این نهاد باید در برابر جامعه نیز پاسخگو باشد. وی افزود:
خانه سینما جایگزین دستگاه قضایی برای تصمیمگیری درباره مجرمیت افراد نیست، اما به عنوان یک نهاد صنفی موظف است نسبت به رفتار حرفهای و اجتماعی اعضای خود حساس باشد. همچنین، نباید هر اظهارنظر مسئلهساز را صرفاً تحت عنوان «آزادی بیان» تعریف کرد و هر واکنش قانونی را «فشار بر جامعه هنری» تلقی نمود؛ چرا که هنرمند نیز مانند هر شهروند دیگری در برابر پیامدهای اجتماعی و قانونی رفتارهای خود مسئول است.