روزنامه اینترنتی «صدای ایران» در سرمقاله شماره جدید خود با عنوان «عاقبت امنیت اجارهای این است!» به بررسی پیامدهای حضور پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای عربی پرداخته است. این رسانه، نامه سرگشاده صدها تن از شخصیتهای اردنی برای خروج نیروهای آمریکایی را نمادی از تغییر نگاه افکار عمومی منطقه به این حضور دانسته است.
یکی از مهمترین بهانهها و استدلالهای حکام عرب در دهههای گذشته برای میزبانی از پایگاههای نظامی آمریکا، تأمین امنیت بوده است. این استدلال بر این فرض استوار است که حضور ارتش آمریکا در خاک کشورهای عربی، نهتنها ضامن بقای نظامهای سیاسی و بازدارنده تهدیدهای خارجی است، بلکه هرگونه حمله به این کشورها را نیز پرهزینه و دفع خواهد کرد. در این چارچوب، پایگاههای آمریکایی به عنوان «چتر امنیت» معرفی شدهاند؛ چتری که قرار بوده ثبات را تضمین کند و کشورهای میزبان را از پیامدهای جنگهای منطقهای دور نگه دارد. اما تحولات اخیر، این معادله را باطل کرده است.
برای نخستین بار، بخش قابل توجهی از افکار عمومی برخی کشورهای عربی این پرسش را مطرح میکنند که آیا حضور این پایگاهها واقعاً امنیت ایجاد کرده یا برعکس، کشورهای میزبان را به بخشی از میدان نبرد تبدیل کرده است؟
نماد اعتراض در اردن
نماد روشن این تغییر، اردن است. روزنامه نیویورک تایمز گزارش داده است که صدها نفر از سیاستمداران، حقوقدانان، دانشگاهیان، افسران بازنشسته و شخصیتهای عمومی اردنی، با انتشار نامهای سرگشاده، خواستار خروج نیروهای نظامی آمریکا از کشورشان شدهاند. امضاکنندگان این نامه تصریح کردهاند که حضور نظامیان آمریکایی نهتنها منفعتی برای اردن ندارد، بلکه این کشور را در معرض تهدیدهای امنیتی، سیاسی و اقتصادی قرار داده و خطر کشیده شدن اردن به جنگی را افزایش داده که هیچ نقشی در آغاز آن نداشته است.
اهمیت این نامه در این واقعیت نهفته است که در فضای سیاسی محدود اردن، انتشار چنین بیانیهای اقدامی کمسابقه و پرهزینه محسوب میشود. اعتراضهای شکلگرفته در اردن، بازتابی از تغییر نگرش منطقهای نسبت به حضور نظامی آمریکا است.