گذری میان بازار مولوی و امینالدوله
ردپای مشاغل کهنه تهران در محدوده کاروانسرای خانات و حوالی بازارهای مولوی و امینالدوله پیدا میشود. در این گذر، کاسبانی سالخورده سرگرم خرید و فروش انواع گونیها هستند. فضای اینجا ترکیبی از خاطرات گذشته و نیازهای جاری بازار است که در آن گونیهای مختلف بر اساس کاربرد و ابعاد قیمتگذاری شدهاند.
تنوع محصولات و بازه قیمتی
گونیهای موجود در این بازار بر اساس جنس و ابعاد، کاربردهای متفاوتی دارند و قیمت آنها تفاوت چشمگیری دارد:
- انواع کاربردی:گونیهای مخصوص برنج، آرد، سیمان، کود و خواروبار.
- شکل عرضه:عرضه به صورت دانهای، کیلویی و رولی.
- بازه قیمتی:قیمتها از ۱۵۰ هزار تومان برای هر عدد تا ۱۵ میلیون تومان برای رولها متغیر است.
تغییر ماهیت؛ از دستدوز به صنعتی
ورود پلاستیک به عنوان ماده اولیه، جایگاه کنف، نخ و پارچه را در این گذر گرفت. هاشم مرادی، یکی از کسبه قدیمی، از ۸۰ تا ۹۰ سال پیش میگوید که این گذر بسیار پهنتر بود و لبریز از گونیبافها. در آن دوران، دوزندهها برای جلوگیری از زخم شدن دستها توسط جوال، از چرم گاوی استفاده میکردند و بیشتر گونیهای پارچهای را از هند و چین وارد میکردند.
امروز ماشینآلات صنعتی و چرخهای خیاطی بزرگ جایگزین ابزارهای دستی شدهاند. مرادی حالا بیشتر نقش فروشنده را دارد و کارگاه تولیدیاش را به نزدیکی ورامین منتقل کرده است؛ جایی که پسرانش به همراه چند کارگر افغان، گونیهای پلاستیکی میدوزند.
حملونقل سنتی در بازار مدرن
در کنار این تغییرات صنعتی، هنوز صحنههایی از گذشته دیده میشود. برای نمونه، قباد مسلمی، کارگری جوان، بستههای بزرگ گونیهای ۲۰ و ۵۰ کیلویی را با گاریچرخی قدیمی به سمت نقاط مختلف کاروانسرای خانات جابهجا میکند و زنجیره توزیع این صنف قدیمی را در بازار تهران زنده نگه داشته است.