کشف استعدادهای پنهان؛ مسیر تازه توانبخشی افراد دارای اتیسم

فربد مفیدی طهرانی، دکترای روان‌شناسی سلامت، در گفتگو با ایسنا اظهار کرد که تنها حدود یک تا دو درصد از افراد دارای اتیسم در مسیر آموزش رسمی و متعارف موفق هستند. این بدان معناست که برای سایر افراد باید به دنبال روش‌های آموزشی و مهارتی متفاوت و متناسب با ظرفیت‌ها و توانایی‌های آنان بود. وی افزود که بسیاری از استعدادهای افراد دارای اتیسم ممکن است در نگاه نخست آشکار نباشد و برای کشف آن‌ها، پژوهش، مشاهده دقیق، پیگیری مستمر و فراهم کردن فرصت‌های متنوع ضروری است. به جای تمرکز صرف بر محدودیت‌ها، باید این استعدادها شناسایی و پرورش داده شوند. به عنوان مثال، می‌توان فرد دارای اتیسم را از طریق فعالیت‌هایی مانند بازی‌های فکری و پازل با موقعیت‌های مختلف مواجه کرد. مشاهده نحوه عملکرد او - میزان تمرکز، دقت، علاقه و پشتکارش - می‌تواند نشان‌دهنده استعدادهای نهفته در حوزه‌هایی مانند معرق‌کاری، گلیم‌بافی یا دیگر رشته‌های صنایع دستی باشد. این دکترای روان‌شناسی سلامت تاکید کرد که این فعالیت‌ها صرفاً برای سرگرمی نیستند، بلکه می‌توانند ابزاری ارزشمند برای کشف استعدادهای نهفته افراد دارای اتیسم باشند. یک بازی ساده، فعالیت هنری یا کاردستی می‌تواند دریچه‌ای به سوی شناسایی توانمندی‌ای باز کند که در آینده به یک مهارت حرفه‌ای، زمینه اشتغال و حتی استقلال فرد منجر شود. وی همچنین بر ضرورت تغییر نگاه در نظام آموزشی و توانبخشی تاکید کرد. آموزش باید متناسب با ویژگی‌ها، علایق، استعدادها و توانایی‌های هر فرد طراحی شود. افراد دارای اتیسم نیز مانند سایر افراد از ظرفیت‌های متفاوتی برخوردارند و ممکن است هر یک در زمینه‌ای خاص توانمندی بیشتری داشته باشند. هدف نهایی توانبخشی تنها آموزش مجموعه‌ای از مهارت‌های عمومی نیست، بلکه باید به شناسایی توانمندی‌های فرد، تقویت استقلال، افزایش مشارکت اجتماعی و فراهم کردن زمینه حضور آن‌ها کمک کند.