چالش‌های حفظ ایمان در دنیای مدرن

حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی سالاری، پژوهشگر دینی، با اشاره به تغییرات بنیادین در ساختارهای فکری و اجتماعی جهان معاصر، بیان کرد که حفظ ایمان و دین‌داری با چالش‌هایی مواجه است. این چالش‌ها در سطح معرفتی و عملی قابل بررسی هستند. **چالش‌های معرفتی** یکی از مهم‌ترین چالش‌ها، غلبه عقلانیت ابزاری است. در جهان مدرن، عقل اغلب به معنای محاسبه‌گری و کارآمدی تعریف می‌شود و پرسش اصلی بیشتر به چگونگی انجام دادن امور معطوف است، در حالی که ایمان با پرسش‌های غایی و معنایی همچون چرا و برای چه سر و کار دارد. این امر می‌تواند باعث شود مفاهیمی مانند ایثار، تقدس و گذشتن از منفعت شخصی برای رضای خدا غیرعقلانی به نظر برسد. **چالش‌های نسبی‌گرایی و تکثرگرایی** دسترسی گسترده انسان معاصر به اطلاعات و آشنایی با آیین‌ها، مکاتب و نظام‌های فکری مختلف این تصور را تقویت کرده است که حقیقت امری کاملاً شخصی و نسبی است. این فضاس می‌تواند ادعاهای مربوط به حقیقت را با چالش شک‌گرایی مواجه کند. **چالش‌های علم‌گرایی** سیطره علم‌گرایی، دیدگاه که تنها حقیقت معتبر چیزی است که از طریق روش تجربی قابل اثبات باشد، نیز می‌تواند ایمان را در معرض چالش قرار دهد. این امر ممکن است باعث شود فرد به این نتیجه برسد که اساساً حقیقت واحدی وجود ندارد و هر فرد می‌تواند حقیقت خود را داشته باشد. سالاری بر نیاز به بازتعریف و بازسازی عقلانیتی تأکید کرد که علاوه بر ابزار و روش به معنا و غایت زندگی نیز توجه کند.